De Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (WTTA) — door critici ook wel de Wet Tegen Toegankelijke Arbeid genoemd, vanwege de stapel papierwerk die de toelating vergt — treedt op 1 januari 2027 in werking. Vanaf die datum moeten uitleners een toelating hebben om personeel te mogen uitlenen, en mogen inleners alleen nog zaken doen met toegelaten uitleners. Handhaving door de Nederlandse Arbeidsinspectie start op 1 januari 2028.
Doel van de wet
De WTTA moet malafide partijen van de uitzendmarkt weren en uitbuiting van arbeidsmigranten tegengaan. De term “uitlener” is breed: naast uitzendbureaus vallen ook detacheerders, payrollbedrijven, buitenlandse organisaties die tijdelijk personeel in Nederland inzetten en bedrijven die incidenteel personeel uitlenen onder de wet. Denk bijvoorbeeld aan grote installateurs met langlopende raamovereenkomsten die periodiek onderhoud verrichten bij andere bedrijven — de grens tussen onderaanneming en aansturing is daar vaak dun.
Uitzonderingen op de toelatingsplicht
Niet iedereen valt onder de toelatingsplicht. Uitgezonderd zijn onder meer sociaal ontwikkelbedrijven, bepaalde recherche- en beveiligingsorganisaties, en BBL-stichtingen die leerlingen ter beschikking stellen aan een erkend leerbedrijf. Ook intra-concernuitlening en collegiale uitleen zonder winstoogmerk vallen buiten de wet. Juist deze uitzonderingscategorieën, met name “collegiale uitleen zonder winstoogmerk” en intra-concernuitlening, bieden ruimte voor constructies die feitelijk wel uitlenen zijn maar op papier buiten de wet vallen — controle daarop moet nog blijken.
Bedrijven waarvoor uitlenen slechts een klein deel van de activiteiten is, kunnen ontheffing aanvragen bij de Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt (NAU): de vergoedingen voor uitgeleende arbeidskrachten moeten dan minder dan 10% van de loonsom bedragen, met een maximum van €5 miljoen per jaar. Deze ontheffing wordt niet automatisch verleend — een uitlener moet haar onderbouwen en aanvragen. Wie dat nalaat, voldoet niet aan de WTTA.
Belangrijke data
- November–december 2026: aanmelding bij de NAU voor uitleners die willen blijven uitlenen
- Mei–30 juni 2027: loket open voor aanvraag toelating of ontheffing
- 1 juli 2027: start beoordeling van de aanvragen
- 1 januari 2028: start handhaving en toezicht door de Nederlandse Arbeidsinspectie
Toegelaten uitleners moeten daarnaast een waarborgsom van €100.000 storten (€50.000 voor starters), die na vier jaar goed gedrag wordt terugbetaald. Bedrijven die al vier jaar onafgebroken en aantoonbaar compliant uitlenen, kunnen hiervan (deels) worden vrijgesteld.
Impact op de markt
Of de invoering vlekkeloos verloopt, is nog de vraag. Als bijvoorbeeld 60% van de circa 20.000 uitzendbureaus zich aanmeldt, plus zo’n 50% van de overige bedrijven die onder de wet vallen, gaat het al snel om duizenden aanvragen tegelijk. Voor kleinere uitlenende partijen, zoals aannemers die incidenteel personeel doorlenen, is de vraag of een waarborgsom van €100.000 — vier jaar lang niet beschikbaar — opweegt tegen het handhaven van die activiteit.
BRON: AOW-Alles Over Werk